PISA 2025 ผลสอบของนักเรียนไทย ผู้ปกครองควรรู้อะไร และเช็กระดับของลูกได้อย่างไร
PISA 2025 คะแนนไทยดีขึ้นทั้ง 3 ด้าน (วิทย์ 432 คณิต 407 อ่าน 392) แต่ยังต่ำกว่าค่าเฉลี่ย OECD และ 36.9% ต่ำกว่าระดับพื้นฐานทั้งสามวิชา สรุปให้ผู้ปกครองพร้อมวิธีเช็กลูก
18 พ.ย. 2569 · อ่าน 11 นาที

PISA 2025 ของนักเรียนไทยออกมาในทิศทางที่ดีขึ้นทุกวิชา คือวิทยาศาสตร์ 432 คะแนน คณิตศาสตร์ 407 คะแนน และการอ่าน 392 คะแนน เพิ่มขึ้นจากปี 2565 ทั้งสามด้าน แต่ยังต่ำกว่าค่าเฉลี่ยของกลุ่มประเทศ OECD และมีนักเรียนราว 36.9% ที่ต่ำกว่าระดับพื้นฐานในทั้งสามวิชาพร้อมกัน บทความนี้สรุปให้ผู้ปกครองอ่านง่ายๆ ว่าตัวเลขเหล่านี้หมายถึงอะไร และจะรู้ได้อย่างไรว่าลูกของเราอยู่ตรงไหน
สรุปสั้น PISA 2025 ของไทย
- คะแนนดีขึ้นทุกวิชา วิทยาศาสตร์ +23 คะแนน คณิตศาสตร์ +13 คะแนน การอ่าน +13 คะแนน เมื่อเทียบกับปี 2565
- ยังต่ำกว่าค่าเฉลี่ย OECD ทั้งสามวิชา โดยห่างที่สุดคือการอ่าน (392 เทียบกับ 461)
- 36.9% ของนักเรียนไทย อยู่ต่ำกว่าระดับ 2 (ระดับพื้นฐาน) ทั้งวิทยาศาสตร์ คณิตศาสตร์ และการอ่าน
- 1.2% ของนักเรียนไทย ทำได้ระดับสูง (ระดับ 5 หรือ 6) อย่างน้อยหนึ่งวิชา
- PISA วัดเด็กอายุ 15 ปี ไม่ใช่ข้อสอบเข้าโรงเรียน แต่สะท้อนทักษะพื้นฐานที่ข้อสอบเข้า ม.1 และ ม.4 ต้องใช้
PISA คืออะไร ใครสอบ
PISA คือการประเมินผลนักเรียนอายุ 15 ปี ของ OECD ทำทุก 3 ปี วัดว่านักเรียนนำความรู้ในห้องเรียนไปใช้คิดและแก้ปัญหาจริงได้แค่ไหน ใน 3 ด้านหลัก คือการอ่าน คณิตศาสตร์ และวิทยาศาสตร์ ข้อสอบจึงไม่ได้เน้นท่องจำ แต่ให้อ่านสถานการณ์ ตีความข้อมูล และตัดสินใจ รอบ 2025 มีเนื้อหาด้านการแก้ปัญหาเชิงคำนวณเพิ่มเข้ามาด้วย ซึ่งนักเรียนไทยได้ 476 คะแนน เทียบกับค่าเฉลี่ย OECD 500 คะแนน
ข้อควรจำคือ คะแนน PISA ไม่ใช่ร้อยละของข้อที่ตอบถูก จึงควรอ่านเป็น "ระดับความสามารถ" และดูการเปลี่ยนแปลงเป็นคะแนน ไม่ควรเอาไปเทียบกับเกรดหรือคะแนนสอบในโรงเรียนโดยตรง
คะแนนของไทยเทียบปี 2565 และค่าเฉลี่ย OECD
| วิชา | ไทย 2565 | ไทย 2568 (PISA 2025) | เปลี่ยนแปลง | ค่าเฉลี่ย OECD |
|---|---|---|---|---|
| วิทยาศาสตร์ | 409 | 432 | +23 | 482 |
| คณิตศาสตร์ | 394 | 407 | +13 | 463 |
| การอ่าน | 379 | 392 | +13 | 461 |
หมายเหตุ รอบนี้เรียกว่า PISA 2025 เพราะจัดสอบในปี 2025 (พ.ศ. 2568) และ OECD ประกาศผลในเดือนกันยายน 2569 ตัวเลขปี 2565 ในตารางเป็นผลของ PISA รอบก่อนหน้า
OECD เผยแพร่ PISA 2025 Results (Volume I)
กสศ. ร่วมกับ วสศ. และ OECD นำเสนอบทวิเคราะห์ของไทย
ตัวเลข 36.9% และ 1.2% หมายถึงอะไร
PISA แบ่งความสามารถเป็นระดับ 1 ถึง 6 โดย "ระดับ 2" ถือเป็นระดับพื้นฐานที่นักเรียนควรทำได้เพื่อใช้ทักษะนั้นในชีวิตประจำวัน เช่น อ่านข้อความสั้นแล้วสรุปใจความ หรือใช้สูตรคณิตศาสตร์ง่ายๆ กับโจทย์ที่คุ้นเคย
ตัวเลข 36.9% หมายความว่า นักเรียนไทยราว 4 ใน 10 คนยังอยู่ต่ำกว่าระดับพื้นฐานในทั้งสามวิชาพร้อมกัน ส่วนอีกด้านหนึ่ง นักเรียนที่ทำได้ระดับสูงอย่างน้อยหนึ่งวิชามีเพียง 1.2% ภาพนี้บอกว่านักเรียนไทยส่วนใหญ่อยู่ตรงกลาง และช่องว่างระหว่างกลุ่มบนกับกลุ่มล่างยังกว้าง ซึ่ง กสศ. ชี้ว่าเกี่ยวข้องกับความเหลื่อมล้ำของโอกาสทางการศึกษา
สื่อไทยหลายแห่งรายงานด้วยว่า ในด้านการอ่านและคณิตศาสตร์ มีเด็กไทยราว 6 ใน 10 คนที่ยังไม่ถึงระดับพื้นฐานในแต่ละวิชา เราไม่พบตัวเลขร้อยละรายวิชาที่ตรงกันในทุกแหล่ง จึงขอให้ใช้ตัวเลขนี้เป็นภาพกว้างๆ และดูรายละเอียดจากรายงานฉบับเต็มของ OECD และ สสวท. ประกอบ
ข่าวดีที่ควรมอง และสิ่งที่ยังต้องระวัง
- ข่าวดี คะแนนเพิ่มขึ้นทั้งสามวิชา โดยวิทยาศาสตร์เพิ่มมากที่สุด และมีรายงานว่าอันดับของไทยขยับขึ้นจากรอบก่อน
- ข้อสังเกต คะแนนที่ฟื้นขึ้นยังไม่กลับไปเท่าระดับที่ไทยเคยทำได้ในอดีต และ TDRI ระบุว่าความท้าทายคือการรักษาการฟื้นตัวนี้ไว้ และขยายสิ่งที่ได้ผลจริง
- ความเหลื่อมล้ำ กสศ. ระบุว่านักเรียนจากครัวเรือนยากจนที่สุดราวร้อยละ 17 ยังทำคะแนนวิทยาศาสตร์อยู่ในกลุ่มร้อยละ 25 แรกได้ ซึ่งแสดงว่าเด็กที่มีศักยภาพมีอยู่ทุกกลุ่ม หากได้รับโอกาสและการสนับสนุนที่เหมาะสม
แล้วลูกของเราอยู่ตรงไหน
PISA บอกภาพรวมของประเทศ แต่ไม่ได้บอกว่าลูกของเราเป็นอย่างไร สิ่งที่ผู้ปกครองทำได้เองง่ายที่สุดคือสังเกตสามเรื่องที่ PISA วัด
- การอ่านจับใจความ ลองให้ลูกอ่านบทความสั้นๆ หนึ่งหน้า แล้วเล่าด้วยคำพูดของตัวเองว่าผู้เขียนต้องการบอกอะไร และให้ยกหลักฐานจากบทความ 1 ข้อ
- โจทย์คณิตศาสตร์ที่ต้องแปลสถานการณ์ เช่น โจทย์ส่วนลดหรือเวลาเดินทางในชีวิตจริง ดูว่าลูกตั้งสมการเองได้หรือรอให้บอกสูตร
- การอ่านกราฟและตารางวิทยาศาสตร์ ให้ลูกอธิบายว่ากราฟหนึ่งรูปบอกแนวโน้มอะไร และตอบได้ไหมว่าข้อสรุปนี้เชื่อถือได้เพียงใด
ถ้าลูกทำสามเรื่องนี้ติดขัด ไม่ได้แปลว่าลูกเก่งน้อย แต่แปลว่าพื้นฐานบางจุดยังต้องเสริม และยิ่งรู้เร็วก็ยิ่งมีเวลาแก้ โดยเฉพาะนักเรียน ป.6 และ ม.3 ที่กำลังเตรียมสอบเข้า ม.1 หรือ ม.4 ซึ่งข้อสอบก็ใช้ทักษะแบบเดียวกันนี้
แผน 4 สัปดาห์ เสริมทักษะแบบ PISA ที่บ้าน
| สัปดาห์ | เป้าหมาย | กิจกรรมที่ทำได้ |
|---|---|---|
| 1 | สำรวจระดับ | ให้ลูกทำแบบทดสอบวัดพื้นฐาน จดว่าพลาดเรื่องอ่าน เลข หรือวิทย์มากที่สุด |
| 2 | การอ่านจับใจความ | อ่านบทความสั้นวันละ 1 ชิ้น 10 นาที แล้วสรุป 3 บรรทัด |
| 3 | โจทย์เลขสถานการณ์ | วันละ 2 ข้อ ให้ลูกเขียนวิธีคิดก่อนคำนวณ ไม่ดูเฉลยทันที |
| 4 | ทบทวนจุดพลาด | รวมข้อที่ผิดทั้งหมด หาว่าผิดเพราะไม่เข้าใจโจทย์ คิดเลขพลาด หรือไม่รู้เนื้อหา |
หลักสำคัญคือเน้นให้ลูก "อธิบายเหตุผล" ไม่ใช่แค่หาคำตอบ เพราะทักษะที่ PISA วัดคือการคิดและสื่อสารเหตุผล การให้เวลาสั้นๆ แต่ทำทุกวันจะได้ผลดีกว่าการอัดครั้งเดียวนานๆ และควรชมความพยายามของลูกด้วย เพื่อให้ลูกยังสนุกกับการเรียนรู้
คำถามที่พบบ่อย
PISA 2025 ไทยได้กี่คะแนน
วิทยาศาสตร์ 432 คะแนน คณิตศาสตร์ 407 คะแนน และการอ่าน 392 คะแนน เพิ่มขึ้นจากปี 2565 ทั้งสามวิชา แต่ยังต่ำกว่าค่าเฉลี่ย OECD ที่ 482, 463 และ 461 ตามลำดับ
PISA 2025 ประกาศผลเมื่อไร
OECD เผยแพร่รายงาน PISA 2025 Results (Volume I) เมื่อวันที่ 8 กันยายน 2569 (ค.ศ. 2026) ส่วนหน่วยงานไทยทยอยนำเสนอบทวิเคราะห์หลังจากนั้น เช่น กสศ. เมื่อ 20 ตุลาคม 2569
PISA ใช้สอบเข้าโรงเรียนหรือมหาวิทยาลัยได้ไหม
ไม่ได้ PISA เป็นการประเมินระดับประเทศแบบสุ่มกลุ่มตัวอย่าง เด็กไม่ได้ได้คะแนนส่วนตัวไปใช้สมัครเรียน การสอบเข้า ม.1 ม.4 และ TCAS ยังใช้ข้อสอบของโรงเรียนหรือหน่วยงานที่จัดสอบแต่ละแห่ง
ผลนี้บอกว่าเด็กไทยเก่งน้อยลงหรือไม่
ไม่ใช่ เพราะคะแนนรอบนี้เพิ่มขึ้นทุกวิชา แต่ช่องว่างกับค่าเฉลี่ย OECD และช่องว่างระหว่างกลุ่มเด็กยังมีอยู่ จึงเป็นโจทย์ให้ทั้งโรงเรียนและครอบครัวช่วยกันเสริมพื้นฐาน
จะรู้ได้อย่างไรว่าลูกต้องเสริมพื้นฐานตรงไหน
ลองให้ลูกทำแบบทดสอบวัดพื้นฐานฟรีของเรา แล้วดูว่าข้อที่พลาดกระจุกอยู่ที่การอ่านโจทย์ การคิดเลข หรือเนื้อหา จากนั้นค่อยวางแผนเสริมให้ตรงจุด
เช็กระดับของลูกฟรี และคุยกับพี่ฟ้า
ถ้าลูกอยู่ ป.6 และกำลังเตรียมสอบเข้า ม.1 เริ่มจากทำข้อสอบเสมือนจริงสอบเข้า ม.1 ฟรี 5 ข้อ ได้เลย ระบบ "นักสืบจุดพลาด" จะอธิบายทุกข้อที่ผิดทีละขั้นว่าพลาดเพราะอะไร ส่วนน้องระดับอื่นเริ่มได้ที่ แบบทดสอบวัดพื้นฐานฟรี
หลังทำแล้ว คุยกับพี่ฟ้าทาง LINE ได้เลย พี่ฟ้าจะแนะนำติวเตอร์ตัวต่อตัวที่ถนัดเรื่องนี้ให้เลือก ดูแนวทางคอร์สได้ที่ ติวสอบเข้า ม.1 และ ติวสอบเข้า ม.4
อ่านต่อ: วางแผนอ่านหนังสือสอบเข้าให้ลูก ย้อนจากวันสอบ และ เรียนพิเศษแล้วดีขึ้นจริงไหม ทำไมต้องวัดผลทุก 4 ครั้ง
ที่มา: OECD PISA 2025 Results (Volume I), The Nation Thailand, Khaosod English, Eduzones (กสศ.), Thairath (TDRI) ตรวจล่าสุด 18 พ.ย. 2569


